هادی کیادلیری، معاون آموزش و مشارکتهای مردمی سازمان حفاظت محیط زیست، در نشست هماندیشی مبانی و شاخصهای حفظ، احیا و مدیریت پایدار جنگلهای هیرکانی گفت سازمان منابع طبیعی بهطور طبیعی به دنبال تداوم تولید است، اما تجربه تاریخی بهرهبرداری و پیامدهایش هم باید دیده شود. آمار دورههای مختلف نشان میدهد سطح جنگلهای شمال در دهههای گذشته کاهش چشمگیر داشته و بر اساس برخی مطالعات، در بازهای حدود ۸۰ ساله بخش قابلتوجهی از سطح جنگل از دست رفته است.
او گفت طرحهای جنگلداری پس از ورود نگاه علمی ارزشمند بودند، اما نگاه درونبخشی و الگوبرداری از خارج، بدون توجه کافی به شرایط اجتماعی و اقتصادی ایران، چالش ساخت. در آن دورهها مدیران، شرکتهای خصوصی و تعاونیها در بهرهبرداری نقش داشتند و یکی از مشکلات، برداشت درختان قطور و باکیفیت بود. سهم جنگل طبیعی در تأمین چوب کشور، در مقایسه با زراعت چوب و منابع دیگر، محدود است. مباحث طرح تنفس هم باید در چارچوب همین تجربه و وضع جنگلهای شمال خوانده شود. حتی آمار سطح جنگل بهخاطر تفاوت روشها یکسان نیست.
کیادلیری گفت بخش زیادی از جادههای جنگلی با هدف حفاظت و بهرهبرداری ساخته شد، اما دسترسی پیامد دارد و باید از نظر پایداری اکولوژیک سنجیده شود. برداشت در حاشیه جاده هم باید معلوم کند جاده در چه منطقهای است و با پایداری سازگار است یا نه. از سال ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۹، بر اساس برخی اسناد، حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار هکتار از منابع و جنگلها کم شده است. هشدار کارشناسی از سالها قبل بوده و در سال ۱۳۸۴ ایده دوره استراحت مطرح شد. در برنامه ششم، توقف بهرهبرداری از جنگلهای طبیعی مورد توجه قرار گرفت.
او درباره درختان شکسته، افتاده و انباشته گفت تعریف «تجمعی»، روش علمی تشخیص و میزان برداشت مبهم است. این درختان فقط منشأ بیماری نیستند و در چرخه مواد و اکوسیستم نقش دارند. معیار تشخیص، کیفیت، تعداد، میزان برداشت و پیامد اکولوژیک باید با شواهد روشن شود. تبصره مربوط به اراضی جنگلی مناسب برای برخی اقدامات هم میتواند محل سوءاستفاده، تغییر کاربری و جنگلخواری باشد. این ابهامها باید پیش از اجرا شفاف و علمی پاسخ داده شود.
منبع: خبرگزاری تسنیم، ۲۵ شهریور ۱۴۰۵ — https://tasnimnews.ir/3698486